Dr. Tayfun Topaloğlu ile Motivasyon Koçluğu
Koçluğu, kişinin yaşam hedeflerine ulaşmasına yardımcı olan profesyonel bir rehberlik süreci olarak tanımlayabiliriz. Yaşamdaki en anlamlı gelişim yolculuklarından biri olan koçluk süreci motivasyon odaklı yürütüldüğünde, motivasyon koçluğu olarak değerlendirilebilir. Ancak motivasyon koçluğu, kendine özgü yapısı ve sistematik işleyişiyle bundan çok daha fazlasını ifade eder.
Motivasyon koçluğu, bireyin içsel kaynaklarını harekete geçirerek kendi en iyi hâline doğru ilerlemesini destekleyen, yapılandırılmış bir koçluk yaklaşımıdır. Aynı zamanda bir gelişim yolculuğudur. Bu süreçte kişi içindeki cevheri fark eder, motivasyon gücünü artırmanın yeni yollarını keşfeder ve yaşamındaki hedeflerine doğru kararlı adımlarla ilerler.
Motivasyon koçluğu, motivasyon biliminin temellerine ve koçluk sanatının inceliklerine dayanır. Motivasyon bilimi, insan davranışlarının nedenlerine ve nasıllarına yanıt vererek koçluk sürecine güçlü bir temel oluştururken; koçluk yaklaşımının insani yönü ve sahip olduğu pratik araçlar sürece işlerlik kazandırır.
Motivasyon Koçluğunun Kazanımları Nelerdir?
Koçluğun benzersiz gücü bize zaman kazandırmasında ortaya çıkar. Çünkü yaşam dediğimiz şey, özünde hep zamanla sınırlıdır. Koçluk bu yüzden değerlidir; kaybetmek üzere olduğumuz yılları geri almamıza yardımcı olur. Motivasyon koçluğu ile kendimizi daha yakından tanıyarak motivasyon gücümüzü artırmanın etkili yollarını keşfederiz. En önemlisi de koçluk bilincimizi geliştirerek zor zamanlarda kendimize rehberlik etmenin ayrıcalığını deneyimleriz. Her koçluk süreci kişiye özel şekilde ilerler. Bununla birlikte çalışmalarımızda aşağıdaki gelişim alanlarına yönelik önemli kazanımlar elde edilebilir.
- Çözüm Odaklılık: Koçluk süreciyle birlikte önemli bir konuda yaşanan motivasyon sorununa odaklanmak gerekebilir. Koçlukta nihai amaç, gelecekte yaşanabilecek sorunlarla baş etme becerilerini geliştirmek ve çözüm odaklı yaklaşımı içselleştirmektir.
- Öz Farkındalık: Sizi harekete geçiren motivasyon kaynaklarını, ihtiyaçlarınızı ve davranış kalıplarınızı daha yakından tanımak.
- Motivasyon Yönetimi: Motivasyon kaynaklarınızı keşfederek motivasyonunuzu sürdürülebilir biçimde yönetmeyi öğrenmek.
- Hedefler ve Amaçlar: Yaşamdaki amaçların ve hedeflerin netleştirilmesi, ulaşılabilir ve motive edici hale getirilmesi.
- Etkili Karar Verme: Karar vermekteki etkinliğin artırılması. Özellikle önemli bir kararın eşiğinde olanlar için oldukça faydalıdır.
- Eyleme Geçme ve Kararlılık: Kararsızlıkları azaltmak, öncelikleri belirlemek ve önemli hedefler doğrultusunda somut adımlar atmak.
- Özgüven ve Özdeğer: Koçluk alan kişinin özgüveninde, özsaygısında ve özdeğer algısında pozitif gelişimler sağlanırken, koçluk sürecinin uzunluğuna ve sıklığına bağlı olarak bu kazanımlar kalıcı hale gelir.
- İyimser ve Pozitif Bakış Açısı: Bazen ihtiyacınız olan tek şey olaylara olumlu ve iyimser bakabilme becerisi kazanmaktır.
- Öz Koçluk Becerileri ve Koçluk Bilinci: Koçluk bilinci, öz koçluk sürecinin temel yapı taşıdır. Bu paradigma, kendimize koçluk bakış açısıyla yaklaşabilmeyi ifade eder ve bu süreçte koçluk araçlarını etkili şekilde kullanma becerisini yansıtır.
Motivasyon Koçluğu Süreci Nasıl İşler?
Motivasyon Koçluğu sürecine temel koçluk programıyla başlanır. En az 8 görüşme ve ortalama 3 hafta süren bu programda, güven ilişkisinin kurulmasıyla birlikte her bir görüşmede uygulanan pratik çalışmalarla ilerlenmesi amaçlanır. Temel koçluk sürecinde öncelikli olarak motivasyon profilinin belirlenmesi, yaşam hedeflerinin netleştirilmesi ve önemli bir – iki konuda çözüm sağlanmasına odaklanılır.
8 görüşmenin sonunda gelinen aşama için genel bir değerlendirme yapılır ve talep edildiği taktirde farklı konular bağlamında koçluk sürecine haftalık görüşmeler şeklinde devam edilir. Koçluk süreci ihtiyaç duyulduğu sürece devam edebilen ucu açık bir süreçtir. Uzun periyotlarda koçluk sürecine gelişim odaklı, performans odaklı (ör. satış motivasyonu) veya hedef odaklı (ör. sınav hazırlığı) olarak ihtiyaç duyulmaktadır.
Yaklaşık 20 yıla yaklaşan çalışma deneyimi ve yüzlerce insanla yapılan çalışmaların birikimine dayanan motivasyon koçluğu, sonuç odaklı, yaratıcı ve keyifli bir süreçtir. Her bir görüşmenin sonunda günlük yaşamı destekleyen kısa egzersizler verilir. Program içinde sinema filmlerinden bir koçluk ve eğitim aracı olarak faydalanılır. Koçluk süreci başladıktan sonra bir koçluk dosyası tutulur ve yapılan çalışmaların özeti her bir görüşmenin sonunda danışanın kendisiyle paylaşılır.
Görüşmelerin bir kısmı ya da tamamı online şekilde gerçekleştirilebilir. Bu durum çalışmaların etkinliğini azaltmadığı gibi, daha esnek çalışma imkanı sağlaması ve fiziksel engellerin aşılması açısından tercih edilmektedir.
Koçluk süreci, iki tarafın ortaklaşa inşa ettiği güçlü bir güven ilişkisi üzerinde ilerler. Son derece özel şekilde ilerleyen bu süreçte her bir görüşmenin bilgisi her daim gizli tutulur. Sürecin başarısı en temelde her iki tarafın karşılıklı sorumluluk vaadine (Psikolojik Sözleşme) dayanır. Koçluk sürecinde temel aşamanın bütünleşik yapısından dolayı mutlaka tamamlanması beklenir. Fakat gerekli görüldüğü taktirde, sürece iki taraftan birinin isteğiyle son verilebilir. Koçluk hizmetinde sertifika verilmez.
Etkili bir koçluk deneyiminin temel kriteri kişinin kendi hayatına daha bilinçli şekilde rehberlik edebilme kapasitesinin artmasıdır. Bu noktada Motivasyon Koçluğunun asıl amacı, koçluk bilincini zamanla geliştirerek danışanlara öz koçluk becerileri kazandırmak, içsel motivasyon kaynaklarını keşfetmelerini sağlamak ve hayatlarına daha güçlü şekilde ilerleyebilmelerinde rehberlik etmektir.